Het slavernijverleden

Waarom dit thema

Ruim tweehonderd jaar lang waren Nederlanders betrokken bij de trans-Atlantische slavenhandel en bij slavernij in Suriname, op de Caribische eilanden en in Azië. Miljoenen mensen werden tot slaaf gemaakt. Die geschiedenis leeft voort: in familieverhalen, in de manier waarop mensen naar elkaar kijken en in kansen die niet voor iedereen gelijk zijn.

Voor veel mensen in onze gemeenschap is dit geen geschiedenisles, maar familiegeschiedenis. Tegelijk weten veel anderen er nog weinig van. Wi Sabi wil die twee werelden bij elkaar brengen. Niet om schuld te verdelen, maar om te begrijpen, te erkennen en samen verder te bouwen.

Keti Koti: de ketenen zijn gebroken

Op 1 juli 1863 werd de slavernij in Suriname en op de Nederlandse Antillen officieel afgeschaft. Echte vrijheid kwam er voor tot slaaf gemaakten in Suriname toen nog niet: zij moesten nog tien jaar onder staatstoezicht verplicht doorwerken op de plantages, tot 1873.

Elk jaar op 1 juli wordt deze dag herdacht en gevierd als Keti Koti, Sranantongo voor 'de ketenen zijn gebroken'. Met een herdenking bij het Nationaal Monument Slavernijverleden in het Amsterdamse Oosterpark, met de kleurrijke optocht Bigi Spikri, met muziek, verhalen en samen eten. In 2023 bood koning Willem-Alexander op Keti Koti excuses aan voor het slavernijverleden, nadat het kabinet dat eind 2022 had gedaan.

Wat we doen

• Dialoogavonden waar generaties en gemeenschappen met elkaar in gesprek gaan, onder begeleiding van een ervaren gespreksleider.
• Educatie voor scholen, jongeren en organisaties: wat er gebeurde, hoe het doorwerkt en waarom het ertoe doet.
• Familieverhalen ophalen en bewaren, zodat kennis van de ene generatie niet verloren gaat voor de volgende.
• Keti Koti-activiteiten rond 1 juli: herdenken, vieren en ontmoeten, open voor iedereen.
• Samenwerking met musea, bibliotheken, erfgoedorganisaties en gemeenten.

Woorden doen ertoe

We spreken van 'tot slaaf gemaakten' in plaats van 'slaven'. Daarmee benadrukken we dat het mensen waren, met een naam en een geschiedenis, die iets werd aangedaan. Het zijn kleine keuzes, maar ze maken verschil in hoe we over het verleden praten.